اقدامات مهم باغداری در زمستان!

فهرست مطالب

اقدامات مهم باغداری در ماه‌های دی و بهمن؛ راهنمای کامل برای باغداران ایرانی

ماه‌های دی و بهمن معمولاً سردترین روزهای سال هستند. در بسیاری از مناطق کشور دما به زیر صفر درجه می‌رسد، برف می‌بارد و خاک یخ می‌زند. به همین دلیل اقدامات مهم باغداری در این دو ماه بیشتر جنبه حفاظتی، پیشگیرانه و آماده‌سازی برای بهار دارد تا عملیات مستقیم کاشت و برداشت. اگر این اقدامات مهم باغداری را به‌موقع و درست انجام دهید، درختان و باغ شما نه‌تنها از سرمای شدید آسیب نمی‌بینند، بلکه در بهار با قدرت و سلامت بیشتری رشد می‌کنند.

۱. حفاظت از تنه و ریشه درختان در برابر سرما (مهم‌ترین اقدام)

یکی از حیاتی‌ترین اقدامات مهم باغداری در دی و بهمن، جلوگیری از ترکیدگی تنه و یخ‌زدگی ریشه است.

‹  گونی‌پیچ کردن تنه درختان جوان: درختانی که کمتر از ۵-۶ سال سن دارند، پوست نازک‌تری دارند و در اثر نوسان شدید دما (گرم شدن روز و یخ زدن شب) پوستشان می‌ترکد. تنه را تا ارتفاع ۱ تا ۱/۵ متری با گونی کنفی، کارتن موج‌دار یا پلاستیک حباب‌دار بپیچید و پایین آن را با خاک کپه کنید.
‹  سفید کردن تنه با گرد سفید: مخلوطی از آهک شکفته + چسب چوب + کمی سم مسی (اکسی کلرور مس) درست کنید و تمام تنه و شاخه‌های اصلی را تا زیر برف سفید کنید. این کار هم از ترکیدگی پوست جلوگیری می‌کند و هم از آفتاب‌سوختگی زمستانی و برخی قارچ‌ها محافظت می‌کند.
‹  کپه خاک پای درخت: دور طوقه (محل اتصال ریشه به تنه) را با خاک نرم به ارتفاع ۳۰-۴۰ سانتی‌متر کپه کنید. این کار ریشه‌های سطحی را از یخ‌زدگی شدید حفظ می‌کند.

۲. هرس زمستانه؛ قلب اقدامات مهم باغداری در دی و بهمن

هرس زمستانه یکی از کلیدی‌ترین اقدامات مهم باغداری است که دقیقاً در دی و بهمن (وقتی درخت کاملاً خواب است) باید انجام شود.

بهترین زمان: از اواسط دی تا اواخر بهمن (قبل از بیدار شدن درخت)
درختان مناسب هرس زمستانه: هسته‌داران (هلو، شلیل، زردآلو، آلو، گیلاس، گوجه‌سبز) و دانه‌داران (سیب، گلابی، به، گلابی آسیایی، انار، انجیر، انگور، کیوی)

– مزایای هرس زمستانه:

  1. زخم‌ها زودتر خوب می‌شوند
  2. بیماری‌های قارچی کمتر منتقل می‌شوند
  3. شکل‌دهی بهتر انجام می‌شود
  4. نورگیری بهتر در بهار

⌈ نکته مهم: هرس درختان خیلی حساس به سرما مثل گردو و بادام را به اواخر بهمن یا اوایل اسفند موکول کنید. ⌋

اقدامات مهم باغداری

۳. سم‌پاشی زمستانه (بوردو یا روغن ولک)

یکی دیگر از اقدامات مهم باغداری که حتماً باید در این دو ماه انجام شود، سم‌پاشی زمستانه است.

زمان مناسب: وقتی تمام برگ‌ها ریخته و دما بالای ۴-۵ درجه سانتی‌گراد است (معمولاً اواخر دی یا دهه اول بهمن)

ترکیب پیشنهادی:
– مخلوط بوردو (سولفات مس + آهک) ۲٪ یا
– روغن ولک ۲٪ + اکسی کلرور مس ۱/۵٪
– هدف: نابودی تخم حشرات، لاروها، کنه‌ها، قارچ‌های زمستان‌گذران (مثل لکه سیاه سیب، شانکر، پیچیدگی برگ هلو و…)

۴. کوددهی زمستانه و تقویت خاک

در دی و بهمن خاک فرصت کافی برای جذب مواد غذایی دارد.

– کود حیوانی پوسیده یا ارگانیک: بهترین زمان پخش کود گاوی یا گوسفندی کاملاً پوسیده (کود ارگانیک مثل هیومیک اسید گرانول) ، همین ماه‌هاست. حدود ۲۰-۴۰ تن در هکتار زیر درختان پخش کنید و سپس شخم سبک بزنید یا با بیل زیر و رو کنید.

اقدامات مهم باغداری

کود هیومیک اسید گرانول

– کودهای شیمیایی پایه:
– 2-1-2 گرانول (در مناطق سردسیر فقط در بهمن ماه و به‌صورت چال‌کود)

– سولفات پتاسیم و تریپل سوپرفسفات (بهتر است چال‌کود شود)

– چال‌کود: گودال‌هایی به عمق ۴۰-۵۰ سانتی‌متر در سایه‌انداز درخت حفر کنید، کود شیمیایی + حیوانی + خاک برگ مخلوط کنید و پر کنید.

۵. آبیاری زمستانه (آبیاری سنگین قبل از سرمای شدید)

در مناطقی که زمستان خشک است، یک نوبت آبیاری سنگین در اواخر دی یا اوایل بهمن بسیار مفید است. این کار:
– ریشه را از یخ‌زدگی شدید محافظت می‌کند.
– باعث می‌شود خاک در بهار رطوبت کافی داشته باشد.
– شوری خاک را کاهش می‌دهد.

۶. مبارزه با جوندگان

در زمستان موش‌ها و خرگوش‌ها به باغ هجوم می‌آورند.

– قرار دادن تله یا طعمه مسموم (فسفید روی یا برومادیالون)
– پیچیدن توری پلاستیکی یا فلزی دور تنه درختان جوان
– پخش خاک‌اره آغشته به نفت در مسیر لانه‌های موش

۷. آماده‌سازی برای پیوند بهاره

دی و بهمن بهترین زمان تهیه قلمه برای پیوند بهاره است.

– قلمه‌زنی از شاخه‌های یک‌ساله سالم (برای پیوند شکافی یا لوله‌ای)
– نگهداری قلمه‌ها در شن مرطوب یا خزه در سردخانه یا گودال سرد (دمای ۲-۴ درجه)

۸. کاشت نهال جدید (در مناطق معتدل)

در مناطق گرم‌تر جنوب و غرب کشور (خوزستان، بوشهر، هرمزگان، جنوب کرمان، سیستان و بلوچستان) می‌توانید در دی و بهمن نهال‌های مثمر (مرکبات، کنار، انبه، خرما و…) بکارید.

۹. مراقبت از باغات مرکبات

– در شمال کشور (مازندران و گیلان): حتماً زیر درختان را با پلاستیک بپوشانید تا از سرمای بهمن (سرمای دیررس بهاره) در امان بمانند.
– در صورت پیش‌بینی یخبندان شدید، از بخاری‌های باغی یا مه‌پاش استفاده کنید.

۱۰. تمیزکاری باغ

– جمع‌آوری شاخه‌های هرس‌شده و سوزاندن یا خرد کردن آن‌ها
– جمع‌آوری برگ‌های ریخته‌شده زیر درختان (به‌خصوص درختان هسته‌دار که منبع بیماری هستند)

نتیجه‌گیری

ماه‌های دی و بهمن، ماه‌های «استراتژیک» باغداری در ایران هستند. اگرچه دست شما برای کاشت و برداشت بسته است، اما اقدامات مهم باغداری که در این دو ماه انجام می‌دهید، مستقیماً تعیین‌کننده عملکرد و محصول‌دهی باغ در سال آینده خواهد بود. حفاظت از سرما، هرس اصولی، سم‌پاشی زمستانه و تقویت خاک، چهار ستون اصلی موفقیت باغ شما در سال جدید هستند.

هر باغداری که این اقدامات مهم باغداری در دی و بهمن را جدی بگیرد، بهار را با درختانی سالم، قوی و پربار آغاز خواهد کرد. زمستان فرصتی طلایی برای آماده‌سازی است؛ از آن بهترین استفاده را ببرید.

موفق و پربار باشید!

SHIMIkood

کالا به سبد اضافه شد!
سبد خرید